प्रस्तावना –
पर्यावरण संवर्धन ही आजची सर्वात मोठी गरज आहे. महाराष्ट्र शासनाने २०१८ पासून प्लास्टिक बंदी लागू केली असली तरी गावपातळीवर त्याची प्रभावी अंमलबजावणी करणे हे आव्हानात्मक ठरते. याच पार्श्वभूमीवर ग्रामपंचायत घोणसरी, तालुका कणकवली यांनी प्लास्टिक बंदीचा ठराव सभेत घेऊन एक आदर्श उपक्रम राबवला.

ग्रामपंचायत ठराव-
ग्रामपंचायत सभेत प्लास्टिक बंदीबाबत ठराव घेण्यात आला. या ठरावानुसार गावात एकदाच वापरल्या जाणाऱ्या प्लास्टिक वस्तूंवर कठोर कारवाई करण्याचे ठरवले गेले. तसेच जनजागृतीसाठी शाळा, बाजारपेठ व सार्वजनिक ठिकाणी मोहिमा राबवण्याचे नियोजन करण्यात आले.

शाळांचा सक्रिय सहभाग-
या अभियानात गावातील सर्व जिल्हा परिषद शाळांनी उत्साहाने सहभाग घेतला.
– जिल्हा परिषद शाळा घोणसरी नं. 1
– जिल्हा परिषद शाळा घोणसरी नं. 3
– जिल्हा परिषद शाळा घोणसरी नं. 4
– जिल्हा परिषद शाळा घोणसरी नं. 5

विद्यार्थ्यांनी स्वतःच्या शाळेतून प्लास्टिक संकलन करून ग्रामपंचायतीकडे जमा केले. मुख्याध्यापक व शिक्षकांनी विद्यार्थ्यांना मार्गदर्शन करून या उपक्रमाला बळ दिले.

संकलन व विल्हेवाट –
जमा झालेले प्लास्टिक ग्रामपंचायतने स्थापन केलेल्या प्लास्टिक संकलन शेडमध्ये जमा करण्यात आले. पुढील टप्प्यात हे प्लास्टिक भंगार विक्रेत्यांच्या माध्यमातून योग्य विल्हेवाटीसाठी पाठवले जाणार आहे.

सामाजिक व पर्यावरणीय परिणाम-
– गावात प्लास्टिकचा वापर कमी होईल.
– रस्त्यांवरील व सार्वजनिक ठिकाणांवरील प्लास्टिक कचरा कमी होईल.
– भटक्या जनावरांना प्लास्टिक खाण्याचा धोका टळेल.
– विद्यार्थ्यांमध्ये पर्यावरणपूरक सवयी रुजतील.

निष्कर्ष –
ग्रामपंचायत घोणसरीने घेतलेला हा उपक्रम केवळ प्लास्टिक बंदीपुरता मर्यादित नाही, तर तो गावकऱ्यांना पर्यावरणपूरक जीवनशैलीकडे नेणारा एक सामाजिक आंदोलन आहे. शाळांचा सहभाग या अभियानाला विशेष महत्त्व देतो.